Vrijwilligerswerk voor gevluchte kinderen: 'Ik ging altijd met een glimlach naar huis'

Gisteren en vandaag is het 'NLdoet', de grootste vrijwilligersactie van Nederland. Een mooie aanleiding om het werk van onze vrijwilligers onder de aandacht te brengen. Laat je inspireren door Heidi, die jarenlang als TeamUp-vrijwilliger werkte met kinderen in opvangcentra.
TeamUp

Heidi Timmerman zette zich vanaf het begin in voor TeamUp, ons programma voor gevluchte kinderen in Nederland

Foto: War Child

Heidi vertelt ons wat ze de afgelopen jaren meemaakte als vrijwilliger voor TeamUp. Wat betekende het voor haar om wekelijks sport- en spelactiviteiten te begeleiden voor gevluchte kinderen?

Kun je jouw eerste sessie nog herinneren?

De eerste sessie was ontzettend spannend, de dynamiek tussen kinderen was in de eerste instantie niet heel goed. Ik kan mij de eerste sessies herinneren als chaotisch en veel kinderen van die tijd staan nog goed op mijn netvlies.

Vertel!

Tijdens één van de eerste sessies slaagde een kind erin om binnen tien seconden een ander kind ongeveer een blauw oog te slaan. Toen dacht ik: wow, dit zijn echt kinderen die veel hebben meegemaakt. Dat zijn momenten die je bijblijven. Dan denk je: hoe gaan we dit in goede banen leiden? Ook bij het COA ( Centraal Orgaan opvang Asielzoekers) werd al snel duidelijk dat dit kindje meer hulp nodig had. Bij TeamUp heb je een signalerende functie. Ik heb hem later teruggezien in onze sessies: toen dacht ik jeetje! Wat heb jij veel progressie geboekt binnen een jaar, petje af!

Dit doet TeamUp voor gevluchte kinderen in Nederlandse opvangcentra

Kun je een band opbouwen met de kinderen?

Je bent er slechts een paar uur in de week en het verloop van de kinderen is groot, dus een individuele band opbouwen is vaak lastig. Het contact vindt vooral plaats op groepsniveau. Al was ik doordeweeks in mijn hoofd ook vaak bezig met de kinderen en activiteiten, je bent zo met ze begaan. Soms had ik, naast die paar uur TeamUp, ook contact met het COA over bepaalde kinderen waar we ons zorgen om maakten. Het is aan hen om dat verder op te pakken; TeamUp is er voor de sport- en spelactiviteiten op een vast moment in de week.

“Werken op groepsniveau, dat is wat TeamUp doet, maar met een impact op elk individueel kind."
Heidi, vrijwilliger bij TeamUp
TeamUp

Vrijwilligers faciliteren sport- en spelactiviteiten voor gevluchte kinderen in Nederland

Foto: Julie Hrdova

TeamUp

Ook in Oeganda helpt TeamUp kinderen omgaan met hun emoties

Foto: War Child

Heb je wezenlijke veranderingen gezien bij kinderen?

Ja, zowel individueel als binnen de groep. In het begin was er veel agressie tussen en verdriet bij de kinderen, maar gaandeweg heb ik echt onwijs veel positieve ontwikkelingen gezien. Ook doordat ze wat structuur krijgen, en ze naar school kunnen. Wat we ook terug hebben gehoord van het COA is dat de kinderen onderling nu veel meer samen spelen dankzij TeamUp.

Soms dacht ik weleens als ik aan kwam lopen: ik kan wel weer gaan! Dan waren ze in groepjes al spelletjes aan het doen die ze hadden opgepikt van school en TeamUp of zelf verzonnen, fantastisch om mee te maken.

Zijn er soms lastige dingen tijdens een TeamUp-sessie?

Ik had er soms moeite mee als kinderen agressief reageerden. Ik begreep waar het vandaan kwam, maar ik kon er op dat moment even niets mee. Je moet zorgen dat de sessie draait, en dat de andere kinderen ook veilig zijn. Ik dacht dan: het spijt mij ontzettend wat je hebt meegemaakt, maar ik kan bepaald gedrag niet tolereren. Je moet grenzen stellen. Dat waren wel moeilijke momenten, want je wilt iemand zo graag positief bekrachtigen. Je wenst hem of haar dan alle steun van de wereld, maar jij kan het op dat moment even niet of slechts beperkt bieden.

TeamUp

Kinderen tijdens TeamUp-activiteiten in Nederland

Foto: Daniel Maissan

Waar zat jouw voldoening in?

In het zien van positieve ontwikkelingen bij kinderen waar ze de rest van hun leven profijt van hebben. Dan kun je ze met vertrouwen loslaten. Mijn voldoening zat ook in kleine momenten. Het plezier dat je bij de kinderen ziet als ze touwtjespringen is fantastisch! Of wanneer een jongen die boos is tijdens een TeamUp-sessie toch een ander kind even overeind helpt. Dat zijn echt top-momentjes, en dat moet je ook aan het kind laten merken.

Wat maakte het de moeite waard om wekelijks tijd te steken in TeamUp?

De kinderen. Ik leerde zoveel van ze. Daarnaast was mijn team van vrijwilligers enthousiast en stabiel, dat hielp ook. Ik haalde echt elke week plezier uit TeamUp. Ik ging altijd met een glimlach naar huis.

Net zoals Heidi sport en spel begeleiden voor gevluchte kinderen op een locatie bij jou in de buurt?