Marhan (11) uit Gaza: ‘Ik wilde dat het ophield’

‘De oorlog begon toen ik uit school kwam. Ik hoorde bommen vallen en was erg bang.’ Marhan is 11 jaar en woont in Gaza. Ze herinnert zich het conflict van eind 2012 nog levendig. Het Israëlische leger bombardeerde haar wijk, als antwoord op de provocaties die Hamas vanuit Gaza pleegde. Maar Marhan had daar niets mee te maken. Zij zag alleen de doden, hoorde de bommen en raakte haar huis met één bominslag kwijt. Opnieuw is er hevig conflict. Het verhaal van bijna twee jaar geleden herhaalt zich.
09 juli 2014

Marhan vertelt: ‘Toen ik thuiskwam gingen we meteen naar mijn oma. Daar schuilden we. Ik zag op tv de doden, en toen hoorde ik dat ons huis geraakt en vernietigd was. Ik was erg bang, werd nerveus en kon niet meer slapen. De hele dag zat ik maar op een stoel, ik ging het huis niet meer uit, trilde over mijn hele lijf.’

Marhans moeder, Nesriin, kijkt haar bezorgd aan. ‘Ik was nog banger dan de kinderen,’ vertelt ze. ‘Probeerde dat niet te laten merken, maar ik kon er niet tegen dat de kinderen aan een stuk huilden. Ik reageerde me af op de kinderen, ook op Marhan, ik ging haar slaan, ik wilde dat het ophield.’

Rust
Nesriin werd door een vriendin op het War Child programma gewezen. Dat was meteen nadat de oorlog begon. Aan kinderen en hun ouders werd psychosociale hulp geboden. ‘Ik voerde gesprekken met een psycholoog die me vertelde: “Je kinderen hebben je nu juist nodig, je moet ze rust geven, leidt ze af, vertel ze verhalen.” Ik kreeg ook ontspanningsoefeningen.’

Thuis bracht ze het geleerde in praktijk. ‘Als de vliegtuigen overvlogen stelde ik Marhan gerust, ik las verhalen voor en zong liedjes met haar. Maar Marhan werd steeds banger, ze sloeg helemaal dicht.’

Praten over je angst
Nesriin nam Marhan mee naar het War Child programma. Daar leerde de kleine Marhan met de spanning om te gaan en weer te spelen. ‘Ik was eerst bang voor de begeleiders, maar het tekenen vond ik wel leuk,’ zegt ze. ‘Ik tekende de oorlog, de vliegtuigen en de bommen. Ik tekende ook het strand en dat ik ging zwemmen. Dat vind ik heel leuk, in de vakantie ga ik altijd naar het strand.’

Marhan praatte ook met de andere kinderen over de oorlog. ‘We leerden dat angst niet erg is, dat we allemaal bang waren. En dat we het niet weg moesten duwen.’

Langzaam werd Marhan rustiger. Haar moeder zegt: ‘Iedere keer dat ze ging zag ik verbetering, ze huilde niet meer, het trillen werd minder en ze kon ’s nachts weer slapen.’ Ook Marhan herinnert zich de veranderingen. ‘Aan het begin was ik nog erg bang. Thuis sloeg ik mijn broertjes en zusjes. In het programma leerde ik dat dat niet goed is, ik leerde anderen juist te helpen. Door veel te tekenen en te schrijven over wat ik meemaakte, ging het steeds beter. We deden ook ademhalingsoefeningen. Als ik boos was, deed ik die. Dan werd ik rustiger.’

De situatie nu
Op dit moment de situatie in Gaza opnieuw onveilig. Bommen vallen. Er is veel geweld. Het programma waar onder andere Marhan aan mee doet is tijdelijk stopgezet. De situatie is te onveilig. Hopelijk kan War Child snel weer starten met psychosociale hulp aan kinderen.